نام فیلم: جعبه‌پرنده (Bird Box)

کارگردان: Susanne Bier

موضوع اصلی: آخرالزمان

زیر موضوع: انسانیت، توهم، رسانه

سال انتشار: ۲۰۱۸

کشور: آمریکا

جعبه پرنده نام عجیب فیلمی است در ژانر آخر الزمانی. در این فیلم دنیای انسان‌ها با حضور موجودی عجیب و نامرئی به نابودی کشیده شده، به طوریکه هر شخص با دیدن این موجود، دچار توهماتی گردیده و در نتیجه بلافاصله اقدام به خودکشی میکند. در این دنیای نابود شده، تنها افرادی قادر به زنده ماندن هستند که از چشمان خود استفاده نکنند، زیرا این موجود بیگانه تنها از طریق چشم‌ها و در واقع حس دیداری است که می‌تواند انسان‌ها را مسخ کرده و آنها را مجبور به خودکشی کند، بنابراین آدم‌های فیلم برای ادامه حیات مجبور به بستن چشمان خود در محیط بیرون و استفاده از حس شنوایی به منظور ادامه حیات می‌شوند.

اگرچه “جعبه پرنده” به ماهیت موجود خیالی اش اشاره‌ای نمی‌کند و همین موضوع هم باعث تفسیرهای مختلفی در رابطه به آن شده، اما باتوجه به برخی شواهد و پلان‌های فیلم، در این مطلب سعی داریم نگاهی متفاوت داشته باشیم به موجود خیالی فیلم و ارتباط آن با دنیای واقعی امروز!

موجودی خیالی این فیلم مانند امواج معلق می‌تواند در همه جا منتشر شده و حتی از طریق رسانه‌های جمعی به اغوای ذهن انسان‌ها بپردازد، نکته جالب این موجود، عدم توانایی او برای ورود به خانه هاست(محلهایی که در دنیای آخرالزمانی فیلم مکانی امن برای زنده ماندن معرفی شده‌اند). همچنین افراد به محض دیدن آن، به‌قدری محو زیبایی های فریبنده او می‌شوند که دیگر تحمل زندگی فعلی خود را نداشته و به سرعت خودکشی خواهند کرد. افراد نابینا، کسانی که چشمان خود را بسته‌اند و همچنین افراد روان پریش و معلول که توانایی ذهنی پایینی دارند، تنها افرادی هستند که در قلمرو وسیع این موجود می‌توانند زنده بمانند…آیا از ویژگی های این موجود چیزی برایتان آشنا نیست؟ گسترش با امواج، تاثیر بر انسانها از طریق دیدن، عدم حضور در خانه(جمعهای گرم خانوادگی) و اغوا کردن و ناامید نمودن انسان‌ها از زندگی خود. به نظر نگارنده این مطلب، تمامی این ویژگی ها را میتوان در رسانه های نوین یا بهتر بگوییم شبکه های اجتماعی امروزی پیدا نمود. شبکه‌هایی که از طریق امواج الکترومغناطیسی اینترنت می‌توانند در تمام جهان منتشر شده و با نمایش دنیاهای فتوشاپی و خیالی به کاربران(مخصوصا شبکه هایی مانند اینستاگرام) آنها را مجبور به مقایسه زندگی خود با آن تصاویر خیالی کرده و درنتیجه باعث افسردگی و یاس آن کاربران گردند.

مردم در دنیای این فیلم با دیدن موجود خیالی، موجودی که به ظاهر زیباست و هر شخص را بر اساس علایق خودش فریب می‌دهد(مانند شخصی‌سازی‌هایی که با پیشرفت دنیای فناوری امروزه در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی شاهد آن هستیم)، راهی به جز خودکشی از زندگی کنونی خود پیدا نمی‌کنند، اتفاقی که کاملا شبیه داستانهای واقعی بسیاری است از اخبارِ حوادث این روزها. اخباری درباره کاربرانی که به دلیل القائات موجود در شبکه های اجتماعی، اقدام به خودکشی کرده‌اند؛ از آخرین نمونه های این مورد نیز میتوان به همین چالش نهنگ آبی اشاره نمود که در کشور خودمان جان دو دختر نوجوان را گرفت.

موجود خیالی فیلم با ایجاد یک توهم، فرد را دچار نوعی جنگ شناختی می‌کند، جنگی که با فریب و ایجاد توهم در ذهن افراد، آنها را نسبت به زندگی شان مایوس کرده و آنها را تماما در برابر آنچه که می بینند، بازنده خواهد کرد. امروزه بحثهای عمیقی درباره بافت شبکه های اجتماعی مطرح میگردد، بافت و یا Context که انسانها را دچار عدم شناخت از خود نموده، انسانی که در مواجه با خصوصیات شبکه های اجتماعی مختلف، شخصیتهای متفاوتی نسبت به انچه در زندگی واقعی داشته پیدا خواهد کرد؛ توئیتری‌ها افسرده و غمگین‌اند، اینستاگرامی‌ها خنثی و ظاهرگرا شده‌اند و… . تمامی این شخصیت‌سازی‌ها منجر به عدم شناخت دقیق انسان از خود و زندگی واقعی‌اش خواهد شد، عدم شناختی که انسان را دچار تزلزل شخصیت، ناتوانی در رسیدن به اهداف و در نهایت وابستگی و پوچی می‌کند، اتفاقی که حد نهایت آن در فیلم به نمایش در آمده است، یعنی خودکشی جمعی انسانها در آینده.

البته اگر کمی خلاقانه تر به فیلم نگاه کنیم، شاید به نشانه‌هایی برسیم از ترس دولت‌های غربی نسبت به دسترسی کشورهای دیگر مانند ایران، روسیه و کره شمالی به قدرت رسانه‌های نوین؛ نمونه‌اش هم آنجایی است که در دیالوگی از فیلم گفته می‌شود “پشت همه اتفاقات تخریب کننده دنیا، کشورهایی مانند روسیه، ایران و یا کره شمالی قراردارند”. احتمالا معکوس شدن جریان رسانه‌ای حال حاضر جهان یا به تعبیری تبدیل شدن کشورهایی همچون ایران به قدرت رسانه‌ای، دولتمردان غربی را به این تفکر انداخته که کشورهایی مانند ایران و یا روسیه با تسلط بر رسانه‌ها و اغوای ذهن مردم غرب، آن‌ها را نسبت به زندگی که تا به حال در این جوامعِ به ظاهر مدرن داشته‌اند، ناامید کرده و این اتفاق آنقدر ادامه پیدا خواهد کرد تا راهی بجز خودکشی برای مردم این جوامع متصور نباشد!

درآخر باید تاکید کنیم که مطالب فوق تنها برداشتی آزاد از تصاویر و نشانه های موجود در فیلم جعبه پرنده بود که قاعدتا ممکن است از نظر کارگردان فیلم؛ این موارد برای بیان مفهوم دیگری به نمایش درآمده باشند!

صفحه فیلم در IMDB

صفحه فیلم در metacritic

صفحه فیلم در wikipedia

1
دیدگاه شما چیست؟

1 دیدگاه‌ها
0 پاسخ‌ها
0 دنبال‌کنندگان
 
دیدگاه‌هایی که بیشترین پاسخ‌ها را دریافت کرده‌اند
داغ‌ترین دیدگاه‌ها
1 نویسندگان دیدگاه‌ها
جدیدترین قدیمی‌ترین بیشترین رأی
علی

خیلی استفاده کردم از نقد زیباتون