پیشنهاد سردبیرمقاله فناوری

افسانۀ آسیب‌ناپذیری ارتش آمریکا!

نویسندگان: کایل میزوکامی و زاخاری کک

بدون شک ایران و آمریکا در بُعد نیروهای نظامی غیرقابل مقایسه هستند، اما این به معنی دست‌و‌پا بستگی کامل و بی‌قید و شرط ایران در بعد نظامی نیست. ایران با الگوبرداری از موشک‌های DF-21D، موشک‌های بالستیک ضد کشتی بومی خود را تولید و با موفقیت آزمایش کرده است. موشک‌های هدایت شونده ضد کشتی هرمز ۱ و ۲ اهداف را تا ۱۵۵ مایل (۲۴۹ کیلومتر) با دقت هدف قرار می‌دهند. این تجهیزات گرچه هنوز برای رسیدن به ناوهای هواپیمابر ایالات‌متحده کافی نیست اما مسیر ایرانی‌ها مسیر درستی است.

یکی دیگر از تهدیدات مهم سه زیردریایی دیزلی-الکتریکی کلاس Kilo روسی است که ایران در اوایل دهه ۱۹۹۰ از روسیه خریده است که زیردریایی بسیار قدرتمندی است و برای آب‌های کم‌عمق و عملیات ساحلی ساخته شده است. این زیردریایی‌ها و اژدر‌هایی که ایران در اختیار دارد اگر به طور صحیح نگهداری و به خدمۀ خوب مجهز شوند می‌توانند خسارت زیادی را به یک ناو هواپیمابر آمریکایی اعمال کنند.

همان‌طور که کره شمالی به‌خوبی نشان داده است، یک حریف با انگیزه در نهایت توانایی خود را برای دفاع در برابر ایالات‌متحده بهبود می‌بخشد و ایران منابع بسیار بیشتری نسبت به کره‌شمالی دارد. دستیابی به انواع “موشک” چه موشک‌های بالستیک، مجهز به سلاح‌های پیشرفته و یا برخی از تکنولوژی‌های مشابه، می‌تواند به ایران این امکان را بدهد که ضعف خود را جبران کنند و قدرت نظامی آمریکا را به طور مؤثر به چالش بکشند.

ایران برای جبران ضعف‌های خود، یک آموزه نظامی مبتنی بر بازدارندگی را بر اساس سه نوع توانایی پیش‌بینی کرده است: یک زرادخانه موشک بالستیک گسترده، جنگ دریایی نامتقارن (به‌ویژه تهدید بستن تنگه هرمز) و تشکیل گرو‌ه‌های شبه‌نظامی نامنظم و غیررسمی در کشورهای منطقه. اگرچه بسیاری از سیستم‌های تسلیحاتی در اجرای این دکترین نقش دارند اما چند قابلیت از بقیه مهم‌تر است:

موشک سجیل

قدرتمندترین سلاح در دکترین نظامی ایران، انبار موشک‌های بالستیک آن است. از این میان خانواده موشک‌های شهاب شناخته شده‌تر هستند.

با این حال باید از سجیل-۱(و جانشینش، سجیل-۲) بیشتر ترسید. موشک سجیل-۱یک موشک بالستیک دو مرحله‌ای و متوسط است که ایران ابتدا در سال ۲۰۰۸ آزمایش نمود. برخلاف موشک شهاب، موشک سجیل-۱ با سوخت جامد کار می‌کند و بنابراین به طور قابل‌توجهی زمان پرتاب آن کاهش و  قدرت مانور آن افزایش پیدا کرده است.  

رابرت گیتس، وزیر دفاع ایالات‌متحده، در شهادت خود در کنگره در ماه نوامبر سال ۲۰۰۹ گفت “موشک‌های سجیل ایران دارای طیف وسیعی از بُردها از ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ کیلومتر هستند.” این منطبق با فواصلی است که مقامات ایرانی اعلام کردند؛ طبق گفتۀ آن‌ها ایران می‌تواند موشک‌های ۷۵۰ کیلوگرمی را به اسرائیل و حتی بخشی از جنوب شرقی اروپا تحویل دهد!

زیردریایی‌های کلاس کوچک غدیر

شاید بزرگ‌ترین عامل بازدارندۀ ایران، توانایی آن در تهدید محموله‌های نفتی در تنگه هرمز باشد که تقریباً ۲۰ درصد از منابع جهانی نفت باید در مسیر راه خود به بازارهای بین‌المللی، از آن عبور کنند. در واقع، براساس برخی برآوردها، ایالات‌متحده از سال ۱۹۷۶ تاکنون حدود ۸ تریلیون دلار هزینۀ حفاظت از تنگه هرمز کرده است.

اگر هدف بستن تنگه هرمز نبود این زیردریایی‌ها برای ایران ارزشی نداشتند. همان‌طور که موسسه مطالعات جنگ (ISW) توضیح داده است، “در آب‌های کم‌عمق خلیج‌فارس، اعزام زیردریایی‌های بزرگ جثه، کشتی‌های روی آب و خطوط ارتباطی دریایی را تهدید می‌کند، اما از طرفی کشتی‌های نظامی و تجاری که مسیرهای پیش‌بینی شده و ثابتی دارند، شکاری آسان برای زیردریایی‌های کوچک هستند.

ایران دارای انواع زیردریایی است، اما به طور ویژه ناوگان رو به رشد زیردریایی‌های ۱۵۰ تنی غدیر در هر جنگی مرگبار خواهد بود؛ غدیر یک زیردریایی شبیه به کلاس Yugo و Sango کره شمالی با اندازه کوچک و سیستم صوتی ضدرادار است، که ردیابی آن‌ را بسیار سخت کرده است. این زیردریایی مجهز به دو لوله ۵۳۳ میلی‌متری برای شلیک اژدر و قادر به مین‌گذاری دریایی است و طبق گفتۀ رسانه‌های خبری ایران می‌توان برای انتقال نیروهای ویژه به عمق خاک دشمن از آن استفاده کرد.

درست است که زیردریایی‌های ایرانی کیفیت بالایی ندارند، اما همان‌طور که در مورد اغلب در توانایی‌های نظامی ایران صدق می‌کند، مقادیر زیاد، کمبود کیفیت را تا حدودی جبران می‌کند. ایران دارای حداقل ۲۰ فروند زیردریایی غدیر است که در مقایسه با تعداد انگشت‌شمار زیردریایی‌های دیگر عدد بالایی است. این عدد وقتی چگونگی استفادۀ ایران از کلاس غدیر را در نظر بگیریم بسیار مهم است. کریس هارمر، متخصص نیروهای نظامی ایران توضیح می‌دهد: “بی سر و صداترین زیردریایی در جهان است آن است که بتواند روی بستر شنی دریا آرام بگیرد. ایرانیان این‌گونه از غدیر استفاده می‌کنند؛ آن را از بندر بیرون می‌آورند، روی بستر شنی و کم‌عمق خلیج‌فارس پارک می‌کنند و خیلی آرام منتظر رسیدن هدف می‌مانند.

موشک خلیج‌فارس

موشک بالستیک ضد کشتی خلیج‌فارس (ASBM) برگ برندۀ ارزشمند دیگری از توانایی‌های دریایی نامتقارن ایران است.

 خلیج‌فارس اغلب به نام “حامل قاتل” نامیده می‌شود؛ یک موشک بالستیک ضد کشتی با برد ۳۰۰ کیلوگرم که بعد از بارگیری مواد منفجره ۶۵۰ کیلوگرم وزن دارد. این موشک بر پایۀ موشک فاتح ۱۱۰، یک موشک تک‌مرحله‌ای و سطح به سطح است که ایران در سال ۲۰۰۲ آن را آزمایش کرد. فاتح ۱۱۰ بر اساس موشک DF-11A چینی ساخته شده است.

رسانه‌های ایران موشک خلیج‌فارس را به‌عنوان “پیشرفته‌ترین و مهم‌ترین موشک نیروی دریایی توصیف کرده‌اند:” ویژگی متمایز این موشک در سرعت مافوق صوت آن است. درحالی‌که موشک‌های دیگر بیشتر در ارتفاع پایین و در سبک کروز حرکت می‌کنند، خلیج‌فارس بعد از پرتاب به شکل عمودی و با سرعت فوق‌العاده حرکت می‌کند، سپس از طریق یک برنامه هوشمند رایانه‌ای روی هدف قفل می‌کند و به آن ضربه می‌زند.”

خلیج‌فارس برای اولین بار در سال ۲۰۱۱ آزمایش شد و از آن زمان به طور منظم مورد آزمایش قرار گرفته است. ایران ادعا کرد که آزمایش دوم موشک در ماه ژوئیه ۲۰۱۲ با دقت ۳۰ متر به هدف برخورد کرده است. سال بعد، مقامات نظامی ایران  ادعا کردند که دقت این موشک را از ۳۰ متر تا ۸٫۵ متر بهبود داده‌اند.

هدف ایران از ساخت”حامل قاتل” شفاف است؛ این موشک “به‌منظور تخریب اهداف و نیروهای متخاصم در خلیج‌فارس طراحی شده است.” همچنین یکی از مقامات نظامی ایران تأکید کرد: ” پس از اولین آزمایش روی موشک خلیج‌فارس ما شاهد عقب‌نشینی ناوگان دریایی ایالات‌متحده در خلیج‌فارس بودیم.”

منابع:

The National Interest (1)

The National Interest (2)

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا